Jong en thuisloos

Terug

Hoe was het voor andere jongeren om dak- of thuisloos te zijn? Welke impact had dit op het leven van hen? Hoe beleefden zij dit en wat deden zij? Klik hieronder op een vraag om ervaringen van anderen te lezen.

Soorten ervaringen

Filter

Als je een schuldgevoel hebt: wat doet dat met je?

Bekijk

Als je een schuldgevoel hebt: wat doet dat met je?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Als je eerlijk bent over je thuissituatie voel je je daarna eerst schuldig

‘Ik ben blij dat ik eerlijk ben geweest met mijn zorgcoördinator, maar dat voelde ik niet gelijk. Je voelt je eerst schuldig. Ja, ik voelde me schuldig. Omdat ik eigenlijk tegen mijn moeder zei: ik voel mij niet veilig thuis. En dat is eigenlijk ergens wel pijnlijk om te horen. En ik had ook niet tegen m’n moeder gezegd dat ik ging verhuizen. Zij kwam er echt achter, dat ik op het laatste moment opeens m’n spullen begon in te pakken. Toen zei ze: nou, waar ga jij? Dus toen moest ik het een beetje uitleggen van, ik ga uit huis.’

Harry

Man

30-39 jaar

Als je als kind in de jeugdzorg zit, denk je dat het je eigen schuld is

‘Als je uit huis geplaatst wordt, denk je als kind: de overheid vindt dat ik niet goed ben… Want als mijn ouders niet goed zijn, dan hadden ze hen in de gevangenis moeten zetten. Snap je? Dus je denkt: ik zit hier, dus ik ben kut, ik heb het gedaan. Dan gaat je waarde steeds naar beneden. En als het dan te lastig is, dan word je in de isoleercel geflikkerd. Kijk maar eens wat dat met een kind doet.’

Dean

Man

20-29 jaar

Zorgen om je ouders maken het moeilijker om een goede beslissing voor jezelf te nemen

‘Ik wilde liever bij mijn vader wonen, maar dan had ik geen toezicht op hoe het met mijn moeder ging. Zij wilde uit het leven stappen als ze alleen bleef. Uit verdriet heb ik ervoor gekozen om bij mijn moeder te zijn, ook al wist ik dat het heel erg zou botsen. Op het moment dat mijn moeder dreigde me uit huis te gooien, begon ik met mijn vader te bellen: ‘Pap, ik slaap vannacht op straat, ik kan nergens naartoe’. Vanuit die noodsituatie heeft hij gezegd dat ik bij hem kan komen, want: ‘Je gaat niet op straat slapen’. Ik heb het wel bijna gedaan, maar gelukkig heb ik naar mijn pa geluisterd. Hij heeft op me moeten inpraten, hij zei meerdere keren: ‘Dat ga je niet doen. Je komt gewoon bij mij.’

Hoe ben je in deze situatie gekomen?

Bekijk

Hoe ben je in deze situatie gekomen?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Thuisloosheid kan ontstaan als je merkt dat je niet meer jezelf kunt zijn en je je ongelukkig voelt thuis

‘Bij mij ontstond de thuisloosheid in 2017. Omdat ik opmerkte dat ik het thuis gewoon totaal niet fijn vond. Ik had geen regie over m’n eigen leven. Ik denk misschien dat het cultureel lag. Maar ook aan dat ik uit de kast kwam als lesbisch en later als trans, dat m’n moeder dat niet lekker zat. Dat ik heel veel naar gay pride keek bijvoorbeeld. En dat ze me in dingen beperkte en dat ze dingen ging verbieden. Ze zei altijd: ‘Zo lang het maar niet onder mijn dak is en ik wil er niks over horen.’ Maar het kwam ook doordat m’n broer en m’n moeder vaak aan het vechten waren, of discussiëren, of argumenteren. En dan zat ik gewoon een beetje verdoofd in mijn kamer van: wat doe ik hier nou? Dat was in 2018 zo erg geworden dat ik een zelfmoordpoging heb gedaan. En aan eind 2018 was er toen plek bij een crisisplek.’

Dean

Man

20-29 jaar

Het is moeilijk om uit te leggen waarom je situatie is zoals hij is, maar als je terugkijkt zie je wel dat voor alles een oplossing is

‘Als iemand me vraagt hoe het zo gelopen is, is dat altijd heel lastig om uit te leggen. Er zijn zoveel factoren die hebben meegespeeld waardoor ik ben waar ik nu ben. Het was heel vaak vallen en opstaan, maar ik heb ook reuze meevallers gehad op het juiste moment. Het Bouwdepot was zo’n grote meevaller voor mij. Zo zie je maar dat er altijd wel een oplossing is, hoe ruig je pad ook is.’

Harry

Man

30-39 jaar

Je hebt weinig te zeggen over waar je woont als je nog geen achttien bent

‘Ik heb altijd in een pleeggezin gewoond. Opeens wou mijn biologische moeder mij, toen ik elf was, thuis hebben. Dat is binnen een week zo uit de hand gelopen dat ik onder politiebegeleiding in een internaat ben gedrukt. Mijn pleegouders wisten er helemaal niks van dat ik uit huis was geplaatst. Dat is heel raar gegaan. Dat begrijp ik nog steeds niet tot op de dag van vandaag. Tot mijn 18e heb ik in de jeugdzorg gezeten. Nog niet eens tot mijn 18e. Ik ben in november jarig en in oktober ben ik eruit geflikkerd. Dan kunnen ze geen geld meer aan je verdienen en dan is het niet meer nuttig, of zo. Dan is het: leuk dat je er was. De deur gaat open en succes met de rest van je leven.’

Hoe is het om als jongere met oudere mensen te wonen?

Bekijk

Hoe is het om als jongere met oudere mensen te wonen?

Maaike

Vrouw

20-29 jaar

Op een groep wonen is anders en er gebeuren heftige dingen

‘Je hebt heel de dag door mensen om je heen. Begeleiders die op je letten en die je vertellen wat je wel of niet moet doen. En je woont in een huis met vaak ongeveer acht jongeren, die ook allemaal problemen hebben. Dus er gebeurt gewoon heel veel. Ik heb heel veel best wel heftige dingen gezien bij andere jongeren, die je eigenlijk niet op zo’n jonge leeftijd zou moeten meemaken, vind ik. Heel veel issues met zelfbeschadiging. En op de gesloten inrichting waren heel veel problemen met agressie. Als iemand agressief wordt tegen anderen of tegen de begeleiding, dan wordt er op een knopje gedrukt en dan staan er binnen 2 minuten zeven mensen om je heen, die je naar de grond werken en naar de isolatiecel brengen.’

Imane

Vrouw

20-29 jaar

Bij de vrouwenopvang is het moeilijk om je leven op de rit te houden – maar bij de nachtopvang ook

‘Bij de vrouwenopvang dacht ik: oh my God, ik moet afstuderen, wat doe ik hier, ik moet hier weg überhaupt. Ik mocht niet naar buiten, mocht helemaal niks. Ik mocht niet eens boodschappen doen. En de plek waar ik zat, was in dezelfde wijk waar m’n moeder ook woonde. Dus ik dacht echt van oh, ik kan haar zo nog tegenkomen en zo. Toen ben ik dus naar de andere kant van Den Haag gaan logeren bij… de nachtopvang. Daar heb ik wel echt een kutleven gehad, zeg ik heel eerlijk.’

Imane

Vrouw

20-29 jaar

Het is moeilijk om een kamer te delen

‘Ja, ik had een kamergenootje en zij was heel chaotisch, daar kon ik niet tegen. Chaotisch, helemaal niet netjes. Als je hier om je heen kijkt, het ziet er spic en span uit, ik moet dat gewoon hebben voor mijn structuur in mijn hoofd. Als het chaotisch is in de omgeving, dan raak ik zelf in de stress en is mijn hoofd ook chaotisch.’

Hoe is het om met andere jongeren te wonen (jeugdzorginstelling of begeleid wonen)?

Bekijk

Hoe is het om met andere jongeren te wonen (jeugdzorginstelling of begeleid wonen)?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Begeleiding houdt zich soms teveel vast aan informatie in een dossier

‘Bijvoorbeeld: als ze weten dat je zelfredzaam bent en je hebt een periode dat het gewoon niet goed gaat, dan gebruiken ze dat tegen je. Zo van ja, maar je kan toch gewoon voor jezelf douchen. En je kan toch even schoonmaken. Maar als je uitlegt van nu lukt het even niet, dan zeggen ze: Ja, maar het moet wel lukken, hè. Dan gaan ze je weer helemaal onderdrukken. Dan ga je je jezelf maar uitputten eigenlijk, omdat mensen niet begrijpen dat het soms even niet lukt. Dat betekent niet dat je het niet kan. Zulke dingen.’

 

Hayden

Anders

20-29 jaar

De begeleiding kan je onder druk zetten, omdat ze jouw dossier hebben

‘De begeleiding bij de crisisplek liet merken dat ze de macht over je hadden. Wij hebben jouw dossier, wij hebben jouw achtergrond, we kunnen desnoods jouw toekomst voorspellen. Als wij jou uitzetten of als wij niet eens zijn met jou, dan kunnen wij ervoor zorgen dat jij het helemaal kut gaat krijgen. En geloof me, dat is niet chill. Daardoor ben je bijna verplicht om maar te luisteren, ook als je het niet met ze eens bent.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Het is raar dat je in een crisiswoning om tien uur thuis moet zijn

‘Bij de crisiswoning was het altijd zo van je moet om tien uur thuis zijn. Maar nou ja, dat vind ik een absurd ding. Alleen als je werkt of een reden hebt om laat thuis te komen, dan mag je laat thuiskomen. Maar je beperkt in principe tieners die altijd heel laat buiten zijn. Ik vond dat geen leuke regel, nee. Omdat ik juist later in de avond dingen wilde doen met mensen, omdat ze dan juist vrij zijn.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Op de crisisplek moet je naar het gedrag van anderen kijken om jezelf te kunnen beschermen

‘Je moet observeren. Kijk, als je niet observeert, dan ga je snel fouten maken. Dat geef ik heel eerlijk toe. En het is niet erg om fouten te maken, want je zal altijd wel, je zal ooit wel iemand dan boos maken zonder dat het jouw bedoeling was. Zolang je het daarna gewoon goed probeert te maken, dan is het goed. Maar als je wel in de problemen komt met iemand die een kort lontje heeft, ga er niet op in. Dat is het beste wat ik ervan kan zeggen. Maar kijk naar gedrag. Hoe ze reageren op dingen, hoe fel, en hoe snel ze getriggerd worden basically. Want daar komt het meestal altijd op, hoe erg is hun trigger. En hoe worden ze daarna weer rustig?’

Hoe kies je voor jezelf?

Bekijk

Hoe kies je voor jezelf?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Het is moeilijk om op een goede manier uit huis te gaan

‘Mijn moeder werd heel boos vooral. En ja, ze ging ook heel erg in een slachtofferrol, zo van: je kwetst me hiermee. En natuurlijk ze mag gevoelens hebben, maar het voelde heel manipulerend. Zo van: jouw acties doen mij zoveel pijn. En je hebt me het niet verteld, jij houdt geen rekening met mij. Terwijl, als je me het laat uitleggen, moet je begrijpen waarom ik het niet heb gezegd. Daar wilde ze niet luisteren, het ging er meer om hoe ik haar liet voelen erover. Mijn moeder is een persoon die echt gaat proberen te voorkomen dat je gaat. Daarom heb ik niks gezegd.

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als degene bij wie je in huis woont zijn of haar macht misbruikt, kan dat een reden zijn om daar weg te gaan

‘Begin 2014 ben ik dakloos geworden. Ik woonde toen bij m’n tante. Ze had mij in huis genomen, bij mijn ouders liep het allemaal niet zo lekker. Ik was rond de 21, 22. Ik had net m’n nichtje verloren, ze had zelfmoord gepleegd. Daarom maakte iedereen zich zorgen om mij, omdat ik en m’n nichtje heel close waren. Op een gegeven moment liep het bij mijn tante ook niet lekker. Haar inmiddels ex-man begon zijn macht naar mij toe te misbruiken. Hij ging dreigen met: “Je moet dit doen of dat doen en als het je niet bevalt ga je maar uit huis.” Ik ga dan niet blijven. I was like: “Oké, ja prima. Doei.”

David

Man

30-39 jaar

Je eigen grenzen aan je ouders aangeven, blijft tot op het laatst belangrijk

‘De avond dat mijn moeder is heengegaan, werd ik gebeld door het ziekenhuis: Dit kan een van de laatste momenten zijn dat je moeder er nog is. Toen ben ik daarnaartoe gegaan in de avond en toen had ze al een bedje geregeld om naast haar te slapen. Maar ik had zoiets van, dat bepaal jij niet, ik bepaal mijn grenzen, ik ga niet bij je slapen, dat is te intensief voor mij. Ik wist dat het misschien een van de laatste momenten kon zijn en toch dacht ik, ik ga niet hier slapen. Ik heb toen gewacht tot ze een beetje in slaap viel, ze was heel onrustig. Ik ben ergens rond half vijf ’s ochtends naar huis gegaan en de volgende ochtend werd ik wakker en zag ik dat de dokter had gebeld. Ik belde terug en toen hoorde ik dat ze was heengegaan. Een half uur, uur nadat ik weggegaan ben. Maar daar had ik vrede mee. Het voelde ook als een opluchting en ik voelde me schuldig dat het als een opluchting voelde.’

Dean

Man

20-29 jaar

Zorgen om je ouders maken het moeilijker om een goede beslissing voor jezelf te nemen

‘Ik wilde liever bij mijn vader wonen, maar dan had ik geen toezicht op hoe het met mijn moeder ging. Zij wilde uit het leven stappen als ze alleen bleef. Uit verdriet heb ik ervoor gekozen om bij mijn moeder te zijn, ook al wist ik dat het heel erg zou botsen. Op het moment dat mijn moeder dreigde me uit huis te gooien, begon ik met mijn vader te bellen: ‘Pap, ik slaap vannacht op straat, ik kan nergens naartoe’. Vanuit die noodsituatie heeft hij gezegd dat ik bij hem kan komen, want: ‘Je gaat niet op straat slapen’. Ik heb het wel bijna gedaan, maar gelukkig heb ik naar mijn pa geluisterd. Hij heeft op me moeten inpraten, hij zei meerdere keren: ‘Dat ga je niet doen. Je komt gewoon bij mij.’

Hoe kun je thuisloos worden en thuisloos zijn verwerken?

Bekijk

Hoe kun je thuisloos worden en thuisloos zijn verwerken?

Harry

Man

30-39 jaar

Je kwetsbaar opstellen is een risico

‘Ik denk dat ik toen ik 19 was er meer aan had gehad. Als ik er nu over ga praten, dan heeft het zo weinig zin. En, waar je mee omgaat, raak je natuurlijk mee besmet. Dat kan voor mij een keiharde trigger zijn. Dat is voor mij gewoon niet goed. Bijna alle contacten die ik in de stad waar ik woon heb, heb ik allemaal aan de kant getrapt sinds ik mijn gezin heb nu. Ik wil niet riskeren dat zo meteen alles voor niks is geweest. Ik blijf liever gewoon thuis achter de televisie, dan weet ik tenminste zeker dat er niks gebeurt. Het voelt een beetje eenzaam, maar niet zo eenzaam als een slaapzakje onder een boom. Daar teken ik voor.’

 

Harry

Man

30-39 jaar

Erover praten is moeilijk

‘Ik praat er eigenlijk helemaal niet over. Nog steeds niet. Omdat ik mijzelf niet graag kwetsbaar opstel. Dan ga ik weer de clown uithangen. Dat is een soort van coping mechanisme wat ik ontwikkeld heb. Ik zou het anderen wel aanraden om te praten, omdat ik niemand gun hoe ik mezelf voel. Ongelukkig. Ik zou het niemand gunnen om het zo voor zichzelf te moeten houden. Het zou mooi zijn als je samen voor iets kan zorgen, in plaats van dat je denkt dat je altijd alles alleen moet doen.’

Harry

Man

30-39 jaar

De isoleercel is een verschrikkelijke ervaring

‘Van de keren dat ik zelf in de separeer ben geflikkerd, daar ben ik flink van van slag geweest. Het was zo erg, dat ik laatst, toen ik een interview had voor de schadevergoeding en erover verteld had… Ik ben er gewoon twee dagen ziek van geweest. Lichamelijk ziek. Overgeven, trillen, dat soort dingen. Maar dan komt het weer aan op: je moet je niet aanstellen. Dat denk ik dan meteen weer. Ik vind het misschien heel kut, maar er zijn mensen die het erger hebben gehad. Er werd op een gegeven moment iemand binnen gebracht, die hysterisch aan het gillen was, dus die hebben ze ook in de separeercel geflikkerd. Twee dagen later was ze dood. Want ze had hersenvliesontsteking. Daarom was ze dus zo aan het gillen. Maar niemand heeft daar naar gekeken. Niemand heeft haar naar het ziekenhuis of de dokter gebracht. Ze hebben haar gewoon in een cel geflikkerd en haar laten doodgaan.’

Waar hou je je aan vast?

Bekijk

Waar hou je je aan vast?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Vrijheid is in het begin raar en eng

‘De vrijheid lag in dat je niet onderdrukt bent. Onderdrukking voel je heel erg. Maar wanneer het er niet meer is, dan is het raar. Wanneer je er zo gewend aan bent. Dan vervolgens, wanneer die onderdrukking er niet is, dan moet je basically op jezelf vertrouwen van: ik kan het wel, weet je. Er zit daar een stukje vrijheid in, maar ook angst. Genoeg vrijheid om daar heel blij van te worden. Maar ook angst dat het fout gaat. Ik zeg het je heel eerlijk.’

Dean

Man

20-29 jaar

Probeer nieuwe dingen, daardoor kan het beter met je gaan

‘Wees vooral niet te koppig. Dus probeer ook echt nieuwe dingen, want dat heb ik ook moeten doen. Juist door nieuwe dingen te proberen, dingen waar ik daarvoor nooit aan heb gedacht, is het veel beter met me gegaan. Bij Stichting Mara hebben we zelfs een gesprek gehad over dat ik ambassadeur mag worden van Opstap, een stichting die zwerfjongeren koppelt aan jonge vrijwilligers. Dat is ook een nieuwe uitdaging. Dat laat toch wel weer zien van: ook al begin je met niets, je kan toch wel wat worden.’

Wat betekenen vrienden?

Bekijk

Wat betekenen vrienden?

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als het je lukt om iets met je vrienden te delen, dan lucht dat op

‘Dat merk ik dus nu, omdat ik nu de juiste vrienden heb. Dan uit ik me weleens en dan voel ik me opgelucht. Dat is wel fijner dan alles opkroppen van binnen en helemaal in m’n eigen bubbeltje zitten. Je kan daardoor ook beter relativeren. Als ik m’n zegje heb gedaan en gedeeld heb hoe ik me voel, dan wordt het effetjes weer clear in m’n hoofd en dan ga ik weer naar oplossingen zoeken of zie ik het weer positief.’

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als je alleen jezelf vertrouwt is het voor echte vrienden moeilijk om je te helpen

‘Op jezelf bouwen heeft z’n voordelen en nadelen. Kijk, nu heb ik wel de juiste mensen om me heen en de juiste vriendinnen, maar als er iets aan de hand is of ik wil iets vragen, dan durf ik dat niet. Omdat ik gewoon mezelf zo heb aangeleerd: op niemand bouwen dus ook niks vragen. Dus mijn vriendinnen worden nu soms boos van: waarom heb je niks gezegd? Maar als je zo jezelf hebt aangeleerd van: nee, nee, nee, nee, nee op niemand bouwen, niet kwetsbaar openstellen, dan is dat heel moeilijk.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Als je op jezelf woont, leer je pas hoe je emotionele steun kunt vinden

‘Als je op jezelf woont, leer je eigenlijk hoe onervaren je bent. In het zorgen voor jezelf. Althans als je het thuis niet hebt gekregen. De basisbehoeftes, koken en schoonmaken en douchen en al die dingen, dat leer je wel. Natuurlijk, dat leer je meestal in je kindertijd. Maar emotionele steun, dat is een heel ander verhaal. Daar ben je onervaren in wanneer je naar buiten gaat. En daar kom je heel veel verschillende mensen tegen die op een andere manier misbruik van je maken, dat je eigenlijk moet leren om eigenlijk hard te zijn. Om jezelf te beschermen.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Als je geen netwerk en geen vrienden hebt en wel sociaal bent, is het nog niet het goede moment om helemaal zelfstandig te wonen

‘Ik ben een heel sociaal persoon, maar als er niemand is waarmee ik kan socialiseren, dan heb ik de neiging om dan binnen te blijven. Ik ben nu bezig met het opbouwen van mijn netwerk, maar ik vind het gewoon ontzettend eng om nieuwe mensen te leren kennen omdat ze heel unpredictable zijn eigenlijk. Je moet ze een paar keer zien en echt spreken voordat je een indicatie hebt van hoe ze in elkaar zitten. En dat vind ik dan onduidelijk en onveilig eigenlijk. Ik ben bang dat het allemaal weer tegenvalt.’

Wat betekent familie?

Bekijk

Wat betekent familie?

David

Man

30-39 jaar

Je eigen grenzen aan je ouders aangeven, blijft tot op het laatst belangrijk

‘De avond dat mijn moeder is heengegaan, werd ik gebeld door het ziekenhuis: Dit kan een van de laatste momenten zijn dat je moeder er nog is. Toen ben ik daarnaartoe gegaan in de avond en toen had ze al een bedje geregeld om naast haar te slapen. Maar ik had zoiets van, dat bepaal jij niet, ik bepaal mijn grenzen, ik ga niet bij je slapen, dat is te intensief voor mij. Ik wist dat het misschien een van de laatste momenten kon zijn en toch dacht ik, ik ga niet hier slapen. Ik heb toen gewacht tot ze een beetje in slaap viel, ze was heel onrustig. Ik ben ergens rond half vijf ’s ochtends naar huis gegaan en de volgende ochtend werd ik wakker en zag ik dat de dokter had gebeld. Ik belde terug en toen hoorde ik dat ze was heengegaan. Een half uur, uur nadat ik weggegaan ben. Maar daar had ik vrede mee. Het voelde ook als een opluchting en ik voelde me schuldig dat het als een opluchting voelde.’

David

Man

30-39 jaar

Als je ouders alle twee overlijden heeft dat impact op je, ondanks dat ze er niet echt voor je waren

‘Een jaar later heeft mijn vader zelfmoord gepleegd. Bleek dat hij helemaal niet lekker in zijn vel zat, depressief. Dat deed me ietsje minder als het overlijden van mijn moeder, maar ik had wel zoiets van, oké, moeder heengegaan, vader heengegaan… Ik stelde mezelf een beetje gerust van; ze waren er toch nooit echt voor me, dus heel veel mis ik ook niet. Maar het had wel impact op me. Ik had mijn eigen huis en ik had werk, maar het werd toch weer een beetje confronterend en pittig. Je gaat toch in een soort rouw en depressie en dat had weer invloed op dat ik mijn werk niet echt makkelijk kon behouden, dat ik echt aan het banen hoppen was. Alles gaat moeizaam, je kan geen glimlach meer opzetten. Maar je moet maar dansen naar de poppen in de horeca en wil je werken of wil je niet?’

Dean

Man

20-29 jaar

Zorgen om je ouders maken het moeilijker om een goede beslissing voor jezelf te nemen

‘Ik wilde liever bij mijn vader wonen, maar dan had ik geen toezicht op hoe het met mijn moeder ging. Zij wilde uit het leven stappen als ze alleen bleef. Uit verdriet heb ik ervoor gekozen om bij mijn moeder te zijn, ook al wist ik dat het heel erg zou botsen. Op het moment dat mijn moeder dreigde me uit huis te gooien, begon ik met mijn vader te bellen: ‘Pap, ik slaap vannacht op straat, ik kan nergens naartoe’. Vanuit die noodsituatie heeft hij gezegd dat ik bij hem kan komen, want: ‘Je gaat niet op straat slapen’. Ik heb het wel bijna gedaan, maar gelukkig heb ik naar mijn pa geluisterd. Hij heeft op me moeten inpraten, hij zei meerdere keren: ‘Dat ga je niet doen. Je komt gewoon bij mij.’

David

Man

30-39 jaar

Begeleiders zijn niet emotioneel aan je gebonden, ze zijn er niet onvoorwaardelijk voor je

‘Begeleiders zijn geen ouders. Het is geen opvoeding, het zijn mensen die proberen te helpen, maar ze worden daarvoor betaald dus, hoe moet ik dat zeggen, ze zijn niet emotioneel aan je gebonden ook al vinden ze je misschien wel een leuke gozer of zien ze wat in je. Je weet dat als jij daar weggaat dat hun weer gewoon verdergaan met het werk of visa versa, als hun een andere baan krijgen, dan gaan ze weg. Dus het is niet familie of iets onvoorwaardelijks. Je mist wel wat, je mist iets.’

 

Wat betekent voor jou het hebben van een thuis?

Bekijk

Wat betekent voor jou het hebben van een thuis?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Vrijheid is in het begin raar en eng

‘De vrijheid lag in dat je niet onderdrukt bent. Onderdrukking voel je heel erg. Maar wanneer het er niet meer is, dan is het raar. Wanneer je er zo gewend aan bent. Dan vervolgens, wanneer die onderdrukking er niet is, dan moet je basically op jezelf vertrouwen van: ik kan het wel, weet je. Er zit daar een stukje vrijheid in, maar ook angst. Genoeg vrijheid om daar heel blij van te worden. Maar ook angst dat het fout gaat. Ik zeg het je heel eerlijk.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Vrijheid zit in kleine dingen

‘De eerste vrijheid die ik pakte, waren echt kleine dingetjes. Zo van: ik kan om twee uur ‘s nachts gewoon lekker wat maken. Wat koken. Of gewoon wat gaan kopen, zonder dat iemand zegt doe dat niet. Of je kamer even niet schoonmaken, zonder dat er wordt geschreeuwd van hé, ga je dat nog doen, weet je. Mensen denken altijd dat vrijheid van die grote dingen zijn, maar soms ligt het echt aan de kleine dingetjes van wat je thuis wel of niet doet. Wat die vrijheid al geeft.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Als je geen netwerk en geen vrienden hebt en wel sociaal bent, is het nog niet het goede moment om helemaal zelfstandig te wonen

‘Ik ben een heel sociaal persoon, maar als er niemand is waarmee ik kan socialiseren, dan heb ik de neiging om dan binnen te blijven. Ik ben nu bezig met het opbouwen van mijn netwerk, maar ik vind het gewoon ontzettend eng om nieuwe mensen te leren kennen omdat ze heel unpredictable zijn eigenlijk. Je moet ze een paar keer zien en echt spreken voordat je een indicatie hebt van hoe ze in elkaar zitten. En dat vind ik dan onduidelijk en onveilig eigenlijk. Ik ben bang dat het allemaal weer tegenvalt.’

Wat doet het met je als het thuis niet veilig is of als je niet jezelf kunt zijn?

Bekijk

Wat doet het met je als het thuis niet veilig is of als je niet jezelf kunt zijn?

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Voor je mentale toestand kan het in sommige gevallen beter zijn om niet meer bij je ouders te wonen

‘Voor mijn mentale toestand kon ik niet meer bij mijn ouders blijven. Ik weet echt niet waar ik zou zijn. Ja, ik ben best wel eigenlijk een heel gevoelig persoon en het maakte me gewoon echt kapot van binnen. Dus ik trok het niet meer. Ik dacht: ik moet hier gewoon weg, anders ga ik mezelf misschien ook iets aandoen of ga ik misschien helemaal van het padje af. Dus ja, op een gegeven moment moet je voor jezelf kiezen.’

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Emotionele mishandeling maakt je nog meer kapot dan fysieke mishandeling

‘Je gaat eraan onderdoor, alles wat je ouders tegen je zegen. En dat is niet één keer, niet twee keer, dat is gewoon een jarenlange opbouw. Op een gegeven moment was ik er gewoon klaar mee. De depressie was door m’n chemische onbalans in m’n hoofd, maar ook gewoon de thuissituatie. Het was een combinatie. Toen dacht ik: nee, ik moet me gewoon thuis goed en veilig voelen, emotioneel ook. Het was gewoon een vorm van negativiteit waar ik geen zin meer in had. Ja, fysiek werd ik ook mishandeld, maar dat kun je dan wel handelen. Maar het was meer dat emotionele, dat maakt je juist meer kapot.’

Harry

Man

30-39 jaar

In de jeugdzorg word je geleefd

‘Ik heb niet heel bewust dingen gedaan om de jeugdzorg te overleven. Niet dat ik elke ochtend tegen mijzelf zei van: je kan het. Dat ik iets deed om mezelf te motiveren. Nee. Je wordt geleefd op dat moment. Er werd voor mij bepaald wat we moesten doen. In principe heb je helemaal niks voor jezelf te doen, want alles wordt voor je bedacht. Je moest naar school, zo noemden ze dat dan. Dat was een dagverblijf. Het maakte die leraren niet uit of je nu de hele dag zat te roken, te voetballen of uit je neus zat te vreten. Zij waren daar aanwezig, zij werden betaald en voor de rest kon het ze niet schelen.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Je voelt het wanneer het niet meer oké is thuis

‘Als je constant het gevoel hebt dat je beter af bent zonder je ouders of dat je het gevoel hebt dat je eigenwaarde de grond in wordt gestampt door mensen die je eigenlijk moet vertrouwen. En dat ze zo misbruik maken van het feit dat jij in hun huis woont, dat je gewoon momenten hebt dat je bijna wil schreeuwen van: jij hebt geen regie over mij! Dan voel je: dit is niet oké. Want als jij naar buiten gaat en je gaat naar school, dan zie je andere ouders, en dan zie je andere manieren van omgaan. En dan denk je van: ik heb dat niet.’

Wat doet het met je als je jong en thuisloos bent?

Bekijk

Wat doet het met je als je jong en thuisloos bent?

Harry

Man

30-39 jaar

Je kwetsbaar opstellen is een risico

‘Ik denk dat ik toen ik 19 was er meer aan had gehad. Als ik er nu over ga praten, dan heeft het zo weinig zin. En, waar je mee omgaat, raak je natuurlijk mee besmet. Dat kan voor mij een keiharde trigger zijn. Dat is voor mij gewoon niet goed. Bijna alle contacten die ik in de stad waar ik woon heb, heb ik allemaal aan de kant getrapt sinds ik mijn gezin heb nu. Ik wil niet riskeren dat zo meteen alles voor niks is geweest. Ik blijf liever gewoon thuis achter de televisie, dan weet ik tenminste zeker dat er niks gebeurt. Het voelt een beetje eenzaam, maar niet zo eenzaam als een slaapzakje onder een boom. Daar teken ik voor.’

 

Harry

Man

30-39 jaar

Erover praten is moeilijk

‘Ik praat er eigenlijk helemaal niet over. Nog steeds niet. Omdat ik mijzelf niet graag kwetsbaar opstel. Dan ga ik weer de clown uithangen. Dat is een soort van coping mechanisme wat ik ontwikkeld heb. Ik zou het anderen wel aanraden om te praten, omdat ik niemand gun hoe ik mezelf voel. Ongelukkig. Ik zou het niemand gunnen om het zo voor zichzelf te moeten houden. Het zou mooi zijn als je samen voor iets kan zorgen, in plaats van dat je denkt dat je altijd alles alleen moet doen.’

Harry

Man

30-39 jaar

Door wat je hebt meegemaakt in de jeugdzorg, kan het moeilijk zijn om een baan te behouden

‘Ik denk toch dat ik wat getraumatiseerd ben, of zo. Ik vind van niet, maar de mensen om me heen vinden van wel. Die zeggen ook dat ik daar wat mee moet doen enzo. Op werk… Het gaat niet, het lukt niet. In mijn hoofd ben ik niet aanwezig, of zo. Ik wil niet per se zeggen hyperactief, maar een beetje van de hak op de tak. Ik kan hier wat moeten doen, dan zie ik een vogeltje en dan ben ik ineens vergeten wat ik aan het doen was. Een baas wordt daar niet heel blij van.’

Harry

Man

30-39 jaar

Als je eindelijk een huis hebt voel je moeheid, trots en zelfvertrouwen

‘De eerste dag dat ik mijn huis had, heb ik denk ik vierenhalf uur onder de douche gestaan. Ik heb genoten van het bed, gewoon slapen en ah! Ik denk dat ik de eerste week 70 procent van de dag geslapen heb. Zo moe, zo kapot. Het zit in je botten, in je alles. Er kwam een soort van warme deken. Heel chill. Nu ik er weer aan terugdenk dan kan ik er weer een beetje van nagenieten. Van: ik heb het gewoon geflikt, weet je wel? Helemaal zelf. Het heeft me wel de les gegeven: het maakt niet uit hoe hard het leven voor je is, je moet gewoon door. Je steekt je handen omhoog en je vecht jezelf erdoorheen. Ik weet van mijzelf dat ik kan overleven. Dat is denk ik wel een goede eigenschap.’

Wat heb je nodig om een opleiding te volgen, stage te lopen of te werken als je geen huis hebt?

Bekijk

Wat heb je nodig om een opleiding te volgen, stage te lopen of te werken als je geen huis hebt?

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als je geen huis meer hebt, heb je geen stabiliteit en kunnen andere dingen ook moeilijker worden

‘Toen werd ik opgevangen wel door vriendinnen hier en daar en dan zwerf je van de ene plek naar de andere plek, maar ja, je hebt geen stabiliteit meer. Ik kon ook niet meer naar school. Je moet een stageplek hebben, anders mag je de lessen niet volgen. En ik had een stageplek in de kraamzorg. Maar mijn contactpersoon was ineens spoorloos. Dus ja, ik was m’n nicht verloren, school en stage en weg bij m’n tante. En toen kreeg ik ook nog m’n schulden erbij van school, want als je het niet afmaakt of niet meer komt, dan moet je het bedrag wel betalen, in één keer. Dus eigenlijk was alles een teringzooi voor mij.’

Harry

Man

30-39 jaar

Zonder diploma’s en met een strafblad is het moeilijk om een baan te vinden

‘Als je kijkt naar mensen van mijn leeftijd, dan hebben die een vaste baan, een koophuis, een auto, ze hebben hun hele leven op een rijtje. Ik ben 33 en ik ben nog steeds aan het aankloten. Een beetje het gevoel dat ik erachteraan sjouw. Mijn opleidingsniveau is niks. In groep 7 van de basisschool ben ik van school gegaan. Voor de rest heb ik nooit meer officiële schoolstof gehad. Ik heb dus geen diploma’s. Mijn strafblad is zó lang en mijn opleiding was zó kort, nou, succes om dan een baan te vinden.’

Harry

Man

30-39 jaar

Door wat je hebt meegemaakt in de jeugdzorg, kan het moeilijk zijn om een baan te behouden

‘Ik denk toch dat ik wat getraumatiseerd ben, of zo. Ik vind van niet, maar de mensen om me heen vinden van wel. Die zeggen ook dat ik daar wat mee moet doen enzo. Op werk… Het gaat niet, het lukt niet. In mijn hoofd ben ik niet aanwezig, of zo. Ik wil niet per se zeggen hyperactief, maar een beetje van de hak op de tak. Ik kan hier wat moeten doen, dan zie ik een vogeltje en dan ben ik ineens vergeten wat ik aan het doen was. Een baas wordt daar niet heel blij van.’

Dean

Man

20-29 jaar

Diploma’s geven je een gevoel van zekerheid

‘Als ik mijn mbo-diploma heb, dan weet ik wel honderd procent zeker dat ik safe zou kunnen zitten. Bij mijn vorige stages hebben ze zelfs gezegd dat ik aan het werk kan zodra ik mijn diploma heb. “Dan hebben wij een baan voor je klaar, je hoeft alleen maar te bellen en dan kan je hier werken,” zeiden ze.’

Wat kun je doen als je weer dakloos dreigt te worden?

Bekijk

Wat kun je doen als je weer dakloos dreigt te worden?

David

Man

30-39 jaar

Als je net uit een tehuis komt, wil je zonder hulp een woning vinden, maar dat is moeilijker dan je denkt

‘Het tehuis heeft het inschrijven bij HVO Querido toen voor mij geregeld. Dat is langs mij gegaan. En in allereerste instantie, was mijn reactie eigenlijk dat ik me helemaal niet wilde inschrijven. Ik dacht, ik ben het zat die hulpverlening, ja, dan heb ik weer een plek en dan schoppen ze me eruit of dan heb ik weer allemaal hulpverlening, daar heb ik geen zin in. Ik red het allemaal zelf wel, ik zoek een huis, ik ga een huis huren, ik ga werken, ik vind wel wat. Dus je overschat de huizenmarkt en jezelf. Je allereerste reactie is van, jullie laten me in de steek, prima, ik zorg voor mezelf.’

Wat kunnen hulpverleners voor je betekenen?

Bekijk

Wat kunnen hulpverleners voor je betekenen?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Begeleiding houdt zich soms teveel vast aan informatie in een dossier

‘Bijvoorbeeld: als ze weten dat je zelfredzaam bent en je hebt een periode dat het gewoon niet goed gaat, dan gebruiken ze dat tegen je. Zo van ja, maar je kan toch gewoon voor jezelf douchen. En je kan toch even schoonmaken. Maar als je uitlegt van nu lukt het even niet, dan zeggen ze: Ja, maar het moet wel lukken, hè. Dan gaan ze je weer helemaal onderdrukken. Dan ga je je jezelf maar uitputten eigenlijk, omdat mensen niet begrijpen dat het soms even niet lukt. Dat betekent niet dat je het niet kan. Zulke dingen.’

 

Hayden

Anders

20-29 jaar

Deel op een crisisplek niet alles met de begeleiding

‘Dat is zeker iets wat ik op de crisisplek leerde, als je op een tijdelijke plek woont, moet je de begeleiding niet veel laten weten. Wees op jezelf. Zolang je werk of school hebt, heb je niks te delen met ze. En zelfs als ze het vragen hoef je niet veel informatie uit te geven. Want aan het einde van de dag gaan ze het toch tegen je gebruiken. Want dat is dan iets wat je echt moet onthouden: ze zijn niet je vriend. Het ligt echt aan wie het is, wie je treft. Dus je moet niet alles delen. Ze gaan het echt tegen je gebruiken.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

De begeleiding kan je onder druk zetten, omdat ze jouw dossier hebben

‘De begeleiding bij de crisisplek liet merken dat ze de macht over je hadden. Wij hebben jouw dossier, wij hebben jouw achtergrond, we kunnen desnoods jouw toekomst voorspellen. Als wij jou uitzetten of als wij niet eens zijn met jou, dan kunnen wij ervoor zorgen dat jij het helemaal kut gaat krijgen. En geloof me, dat is niet chill. Daardoor ben je bijna verplicht om maar te luisteren, ook als je het niet met ze eens bent.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Het gaat je helpen als je eerlijk bent, ook al is het ook een risico

‘Je kan wel blijven liegen, maar dan word je niet geholpen, dan vind je niet die hulp. Ik snap dat als het allemaal onmogelijk voelt, dat je dan denkt dat je er nooit uitkomt… En ik snap ook zeker dat je bij sommige zorgverleners denkt dat ze je alleen maar helpen voor een paycheck en niet zozeer omdat ze jou als persoon willen helpen. Dat heb ik ook op school gehad hoor, daar niet van, maar deze keer: ik had gewoon geluk. Dat ze luisterde. Dat de zorgcoördinator echt zag van oké, dit is een mens dat struggled, dat echt hieruit wil. En het is de goedheid van een ander mens, met macht in een bepaalde sector, om daarin te kunnen helpen. Je moet eerlijk zijn bij de juiste mensen. Maar dat is ook een gok, dat zeg ik heel eerlijk.’

Wat vertel je aan anderen over je situatie?

Bekijk

Wat vertel je aan anderen over je situatie?

Hayden

Anders

20-29 jaar

Deel op een crisisplek niet alles met de begeleiding

‘Dat is zeker iets wat ik op de crisisplek leerde, als je op een tijdelijke plek woont, moet je de begeleiding niet veel laten weten. Wees op jezelf. Zolang je werk of school hebt, heb je niks te delen met ze. En zelfs als ze het vragen hoef je niet veel informatie uit te geven. Want aan het einde van de dag gaan ze het toch tegen je gebruiken. Want dat is dan iets wat je echt moet onthouden: ze zijn niet je vriend. Het ligt echt aan wie het is, wie je treft. Dus je moet niet alles delen. Ze gaan het echt tegen je gebruiken.’

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als je alleen jezelf vertrouwt is het voor echte vrienden moeilijk om je te helpen

‘Op jezelf bouwen heeft z’n voordelen en nadelen. Kijk, nu heb ik wel de juiste mensen om me heen en de juiste vriendinnen, maar als er iets aan de hand is of ik wil iets vragen, dan durf ik dat niet. Omdat ik gewoon mezelf zo heb aangeleerd: op niemand bouwen dus ook niks vragen. Dus mijn vriendinnen worden nu soms boos van: waarom heb je niks gezegd? Maar als je zo jezelf hebt aangeleerd van: nee, nee, nee, nee, nee op niemand bouwen, niet kwetsbaar openstellen, dan is dat heel moeilijk.’

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als het je lukt om iets met je vrienden te delen, dan lucht dat op

‘Dat merk ik dus nu, omdat ik nu de juiste vrienden heb. Dan uit ik me weleens en dan voel ik me opgelucht. Dat is wel fijner dan alles opkroppen van binnen en helemaal in m’n eigen bubbeltje zitten. Je kan daardoor ook beter relativeren. Als ik m’n zegje heb gedaan en gedeeld heb hoe ik me voel, dan wordt het effetjes weer clear in m’n hoofd en dan ga ik weer naar oplossingen zoeken of zie ik het weer positief.’

Hayden

Anders

20-29 jaar

Het gaat je helpen als je eerlijk bent, ook al is het ook een risico

‘Je kan wel blijven liegen, maar dan word je niet geholpen, dan vind je niet die hulp. Ik snap dat als het allemaal onmogelijk voelt, dat je dan denkt dat je er nooit uitkomt… En ik snap ook zeker dat je bij sommige zorgverleners denkt dat ze je alleen maar helpen voor een paycheck en niet zozeer omdat ze jou als persoon willen helpen. Dat heb ik ook op school gehad hoor, daar niet van, maar deze keer: ik had gewoon geluk. Dat ze luisterde. Dat de zorgcoördinator echt zag van oké, dit is een mens dat struggled, dat echt hieruit wil. En het is de goedheid van een ander mens, met macht in een bepaalde sector, om daarin te kunnen helpen. Je moet eerlijk zijn bij de juiste mensen. Maar dat is ook een gok, dat zeg ik heel eerlijk.’

Wat zijn de moeilijkste momenten?

Bekijk

Wat zijn de moeilijkste momenten?

David

Man

30-39 jaar

Een dieptepunt is als je eigen ethiek op het spel staat

‘Dat je bijna de afweging maakt om ook de criminaliteit in te gaan. Dat je zo weinig hebt, dat je niks hebt en dat je het gevoel hebt dat het systeem je zo tegenwerkt… Dat je probeert een uitkering aan te vragen en dat je afgewimpeld wordt. “Nee, je bent jong, je kan wel werken.” En dan had ik mijn trots en dan wilde ik niet mijn hele verhaal delen en dan stond ik weer buiten. En dat je dan de overweging maakt om misschien toch de criminaliteit in te gaan. Want je kan duizenden dingen doen. Er is een scala van dingen die je kan doen. Zeker weten.’

Maaike

Vrouw

20-29 jaar

Het allerergste gevoel is het gevoel dat niemand jou meer wil

‘Het dieptepunt voor mij was toen ik 6 maanden op een boerderij moest wonen. Daar had ik eigenlijk geen contact met de buitenwereld. Dus ik had geen computer of televisie of telefoon. Helemaal niks. En het was ook een geheime locatie, dus ik wist ook niet waar ik was. Daar had ik echt het gevoel van oké, niemand wil mij meer. Ze kunnen niks meer met mij. Dus hebben ze me maar hier gedumpt op een boerderij in de rimboe om geiten te melken. Dat was voor mij mentaal gezien en emotioneel gezien echt een dieptepunt. Dat ik echt zoiets had van oké, niemand wil me meer. Ik was daar toen dus een paar keer weggelopen en uiteindelijk was ik opgepakt door de politie. En toen heb ik ook echt huilend in die politieauto gezeten en toen heb ik gezegd van: “Ik wil niet meer, ik wil niet terug daarnaartoe. Ik ga blijven weglopen net zo lang tot jullie me niet meer vinden of je vindt me ergens dood in een gracht.” En op dat moment kon het me ook gewoon echt niet meer schelen als dat zo zou zijn.’

Welke mindset past bij jou?

Bekijk

Welke mindset past bij jou?

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Probeer niet te bezwijken voor criminaliteit, drugs of prostitutie, dan raak je jezelf kwijt

‘Het is gewoon een overlevingsmechanisme, dat op mezelf bouwen. Ik heb ook bijvoorbeeld meiden om me heen gezien die echt het verkeerde pad op gingen. Dus de criminaliteit of drugs of prostitutie. Voor mij was het echt van: nee, ik mag mezelf niet verliezen, ik moet gewoon blijven strijden, blijven bikkelen, positief blijven, dat soort dingen. Ja, hoe shit het ook is, hoe heftig het ook is, ik vertik het gewoon om te bezwijken. Ik wil niet daaronder bezwijken en dat ik mezelf volledig kwijtraak. Ik wil niet denken van: weet je, fuck it, het leven is kut, ik ga lekker aan de drugs of ik ga lekker een andere kant op of zo, snap je?’

Rania

Vrouw

30-39 jaar

Als je wereld in duigen valt, probeer dan op jezelf te bouwen

‘Op een gegeven moment, valt je hele wereld natuurlijk in duigen. Je hebt je ouders niet waar je op kan bouwen, familie niet, mensen om je heen, school niet, stage niet. En als je ook nog zo jong bent denk je van: ja, het is één boze wereld. Niemand wil het je gunnen, je komt niet echt vooruit. Ik heb altijd ook wel in een depressie gezeten, een chronische depressie door m’n ADHD. Ik kan eigenlijk op niemand bouwen, dus ik heb mezelf tot op de dag van vandaag aangegeven van: bouw gewoon op jezelf.’

Harry

Man

30-39 jaar

Zie de waarde van jezelf. Behoud jezelf, hoe moeilijk dat ook is

‘Ik kan wel gaan lopen janken in een hoekje, maar daar verandert het er niet van. Letterlijk janken in een hoekje. Ik heb in een hoekje gelegen met mijn slaapzak. Ik kan wachten en wachten tot er wat aan komt waaien, of je steekt gewoon je klauwen uit en je pakt wat je toekomt. Dat je de waarde van jezelf ziet. Ik denk vaak dat in dat soort groepen de eigenwaarde van kinderen compleet in de grond wordt getrapt, dat het gewoon niet meer bestaat. Jezelf behouden. Ondanks hoe moeilijk het soms ook is of lijkt.’